Possibilités et obstacles à la création du Registre inclusif du patrimoine culturel immatériel de la Province autonome de Voïvodine – analyse anthropologique
DOI :
https://doi.org/10.21301/eap.v15i1.11Mots-clés :
patrimoine culturel immatériel, Voïvodine, Serbie, anthropologie, groupes minoritaires, droits minoritaires, identités culturelles, inclusion, multiculturalisme, interculturalitéRésumé
Dans cet article est analysé l'état actuel de la pratique institutionnelle pour la protection du patrimoine culturel immatériel (PCI) par rapport à l'idée, exposée dans la littérature anthropologique, sur la nécessité de dresser un registre inclusif du PCI sur le territoire de toute la République de Serbie et d’un registre à part pour la Province autonome de Voïvodine. Étant donné les principes de la Convention de l'Unesco sur la protection du PCI et les Directives opérationnelles pour sa mise en œuvre, l'attribution ethnique du patrimoine, proposée comme la solution du problème de la sous-représentation du patrimoine des minorités dans le registre de l'État, se révèle possible à l’analyse, bien qu’insuffisante. Bien que la création des registres parallèles ne soit empêchée ni par la méthodologie de l'Unesco ni par la politique culturelle globale, le Réseau existant de protection, ainsi que le problème de sous-représentation des identités minoritaires seraient résolus d’une manière qui à l'anthropologie et notamment à l'ethnologie appliquée demanderait à l’heure actuelle des abandons théoriques et moraux trop grands. L'analyse d’une discordance entre l'appareil théorique de l'anthropologie, la pratique de l'application de l'ethnologie dans le système de la protection, le cadre juridique pour la protection des minorités nationales et les résultats de l'étude qualitative parmi les communautés minoritaires, rendent compte de la nécessité de la poursuite d’harmonisation entre la science, l'administration et le secteur non gouvernemental à travers une collaboration entre ces secteurs.
Téléchargements
Références
Bendix, Regina F., Eggert, Aditya and Aditya Eggert, eds. 2013. Heritage Regimes and the State (Göttingen Studies in Cultural Property). Göttingen: Universitätsverlag.
Bortolotto, Chiara. 2010. “Globalising intangible cultural heritage? Between international arenas and local appropriations.” In Heritage and Globalisation, edited by Sophia Labadi and Collin Long, 97–114. London: Routledge. https://doi.org/10.4324/9780203850855
Bräuchler, Birgit. 2011. Immaterielles Kulturerbe als Friedensstifter (“Intangible cultural heritage as a pacifier”). Sociologus 61 (1): 91–115. https://www.jstor.org/stable/43645687
Bräuchler, Birgit. 2015. The Cultural Dimension of Peace. Decentralization and Reconciliation in Indonesia. London: Palgrave Macmillan.
Bräuchler, Birgit. 2018. “The cultural turn in peace research: prospects and hallenges.” Peacebuilding 6(1): 17-33. https://doi.org/10.1080/21647259.2017.1368158
Brković, Čarna. 2008. „Upravljanje osećanjima pripadanja: Antropološka analiza „kulture“ i „identiteta“ u Ustavu Republike Srbije.“ Etnoantropološki problemi 3 (2): 59–76. https://doi.org/10.21301/eap.v3i2.4
Brumman, Christoph. 2015. “Community as Myth and Reality in the UNESCO World Heritage Convention.” In Between Imagined Communities and Communities of Practice: Participation, Territory and the Making of Heritage edited by Adell Nicholas et. al., 273-289. Göttingen: Göttingen University Press.
Brumman, Christoph and Berliner, David. 2016. “UNESCO World Heritage – Grounded.” In World Heritage on the Ground: Ethnographic Perspectives, edited by Christoph Brumman and David Berliner, (EASA Series, 28), 1–34. Oxford: Berghahn Books.
Ćuković, Jelena. 2017. „(Nematerijalno) Kulturno nasleđe kao instrument pomirenja i rešavanja kulturnih konflikata.“ Antropologija 17 (3): 45-56. http://www.anthroserbia.org/Journals/Article/2184
Ćuković, Jelena. 2019. “Kulturni identiteti između nauke, politike i birokratije : antropološka analiza zaštite manjinskog nematerijalnog kulturnog nasleđa u Uneskovom sistemu u Republici Srbiji, na primeru AP Vojvodine” Doktorska dis. Filozofski fakultet, Univerzitet u Beogradu.
De Cesari, Chiara. 2010. “Creative Heritage: Palestinian Heritage NGOs and Defiant Arts of Government.” American Anthropologist 112 (4): 625-637. https://doi.org/10.1111/j.1548-1433.2010.01280.x
Eide, Asbjørn. 2003. “Making Human Rights Universal in the Age of Economic Globalisation.” In Praxishandbuch UNO: Die Vereinten Nationen im Lichte globaler Herausforerungen, 241-262. Berlin: Springer-Verlag.
Eriksen, Thomas Hylland. 2001. “Between Universalism and Relativism: A Critique of the UNESCO Concept of Culture.” In Culture and Rights: Anthropological Perspectives edited by Jane Cowan et. al., 127-148. Cambridge: Cambridge University Press.
Habermas, Jürgen. 1998. The Inclusion of the Other: Studies in Political Theory (Studies in Contemporary German Social Thought. Reprint Edition. Berlin: Heidelberg University.
Jackson, Antoinette. 2010. “Changing Ideas about Heritage and Heritage Management in Historically Segregated Communities”. Transforming Anthropology 18 (1): 80-92. https://doi.org/10.1111/j.1548-7466.2010.01075.x.
Kurin, Richard. 2007. “Safeguarding Intangible Cultural Heritage: Key Factors in Implementing the 2003 Convention.” International Journal of Intangible Heritage no 2, 10–20.
Kymlicka, Wiliam. 1995. Multicultural Citizenship: A Liberal Theory of Minority Rights. Oxford: Clarendon Press.
Milenković, Miloš. 2014. Antropologija multikulturalizma: Od politike identiteta ka očuvanju kulturnog nasleđa. Beograd: Odeljenje za etnologiju i antropologiju Filozofskog fakulteta Univerziteta u Beogradu i Srpski genealoški centar.
Milenković, Miloš. 2014b. „Povratak "dvorskoj nauci"? : konsekvencijalističko promišljanje budućnosti etnologije/sociokulturne antropologije u Republici Srbiji i Republici Hrvatskoj.“ u: Pre/poznavanje kulture : između konstrukcija, značenja i reprezentacija, 5-23. Zagreb: Hrvatsko etnološko društvo: Filozofski fakultet.
Milenković, Miloš. 2016. Povratak nasleđu, ogled iz primenjene humanistike. Beograd: Odeljenje za etnologiju i antropologiju, Filozofski fakultet.
Milenković, Miloš i Danijela Filipović (ur.) 2017. Ka očuvanju nematerijalnog kulturnog nasleđa Bošnjaka u Republici Srbiji. Prijepolje i Beograd: Nova vizija i Etnološko-antropološko društvo Srbije.
Milenković, Miloš. 2019. “Inclusive Intangible Cultural Heritage Protection as an Instrument for the Prevention of Identity-Based Conflicts: The Case of Serbia.” In Extremism and Violent Extremism in Serbia: 21st Century Manifestations of an Historical Challenge edited Valery Perry, 319-352. New York: Ibidem Press.
Milenković, Marko, Milan Antonijević i Jovana Spremo. 2019. „Inkluzivni pristup zaštiti manjinskog nematerijalnog kulturnog nasleđa u Srbiji iz perspektive standarda ljudskih prava.“ Etnoantropološki problemi 14 (2): 715-731. https://doi.org/10.21301/eap.v14i2.14
Nielsen, Bjarke. 2011. “UNESCO and the ‘right’ kind of culture: Bureaucratic production and articulation.” Critique of Anthropology 31(4): 273–92. https://doi.org/10.1177/0308275X11420113
Oldham, Paul and Frank, Miriam Anne. 2008.’We the peoples…’: The United Nations Declaration on the Rights of Indigenous Peoples.” Anthropology Today 24(2): 5-9. https://doi.org/10.1111/j.1467-8322.2008.00569.x
Ribić, Vladimir i Nataša Mladenović-Ribić. 2014. „Srpsko tradicionalno pevanje između nematerijalnog kulturnog nasleđa i muzike sveta.“ Etnoantropološki problemi 9 (4): 941-954. https://doi.org/10.21301/eap.v9i4.7
Rumsey, Susan K. 2018. „Holding on to Literacies: Older Adult Narratives of Literacy and Agency.“ Literacy in Composition Studies 6 (1): 81-104. http://dx.doi.org/10.21623%2F1.6.1.5
Samovar, Lary, Porter, Richard and Edwin McDaniel. 2012. Intercultural Communication: A Reader. N.p.:Wadsworth Cengage Learning.
Steele, Claude and Joshua Aronson. 1995. „Stereotype Threat Does Not Live Alone.“ American Psychologist 57 (1): 47-56. https://doi.org/10.1037/0003-066X.59.1.47
Wapmuk, Sharkdam. 2009. „In Search of Greater Unity: African States and the Quest for an African Union Goverment.“ Journal of Alternative Perspectives in Social Sciences. 1 (3) 645-671.
Convention for the Safeguarding of the Intangible Cultural Heritage. 2003. Paris: UNESCO
Pristupljeno 3.3.2020. https://ich.unesco.org/doc/src/15164-EN.pdf.
Zakon o potvrđivanju Konvencije o očuvanju nematerijalnog kultrunog nasleđa čovečanstva Pristupljeno 27.02.2020. http://www.podaci.net/_gSRB/propis/Konvencija_o_ocuvanju/K-onknas01v1001.html 2
Okvirna konvencija za zaštitu nacionalnih manjina Pristupljeno 18.3.2020. https://ljudskaprava.gov.rs/sh/node/19816
Reprezentativna lista nematerijalnog kulturnog nasleđa čovečanstva Pristupljeno 26.2.2020. https://ich.unesco.org/en/register
Operativne smernice za sprovođenje Konvencije o zaštiti nematerijalnog kulturnog nasleđa. Pristupljeno 14.3. 2020. https://ich.unesco.org/en/directives
Téléchargements
Publiée
Comment citer
Numéro
Rubrique
Licence
(c) Tous droits réservés Jelena Ćuković, Miloš Milenković 2020

Ce travail est disponible sous licence Creative Commons Attribution - Partage dans les Mêmes Conditions 4.0 International.


