Modernizam i strukturalizam: Srpska etnologija/antropologija u poslednjoj četvrtini dvadesetog veka

Apstrakt

Modernizaciju srpske etnologije/antropologije u poslednjoj četvrtini dvadesetog veka obeležio je strukturalizam. Preciznije rečeno, strukturalna analiza, kojom je etabliran imperativ interpretacije, generisana je iz dela Kloda Levi-Strosa, zatim preteča strukturalne analize (Van Genep i Prop) ili iz britanske recepcije strukturalizma (E. Lič, M. Daglas), kao i ruske semiotičke škole ili Bartovske semiologije. Izuzimajući preteče strukturalne analize, svi glavni izvori srpske strukturalno-semiološke revolucije potiču iz Levi-Strosove strukturalne antropologije.

            Kada, oko 1970. godine, iz intelektualnog okruženja stižu pred domaćeg čitaoca antropološke knjige iz glavnih teorijskih pravaca dvadesetog veka,  srpska etnologija je, budući tabula rasa nastala jednovekovnom ukorenjenošću u romantičarske osnove svog nastanka, davala jednake šanse svima. Ovaj tekst će pokušati da odgovori na pitanje zašto je baš strukturalna analiza odigrala modernizacijsku ulogu u srpskoj etnologiji/antropologiji, dok su ideje funkcionalizma, proučavanja kulture i ličnosti ili neoevolucionistički pravac ostali bez dubokog i prevratničkog uticaja i, još uže posmatrano, zašto funkcionalizam i funkcionalna analiza nisu predvodili modernizacijski proces srpske etnologije.